Tabu we współczesnej polskiej powieści dla dziewcząt - Drzewiecka, Magdalena (My University, 2017)
Cel rozprawy doktorskiej stanowi zbadanie i omówienie zjawiska tabu we współczesnej polskiej powieści dla dziewcząt. Jako cezurę dla współczesności przyjęto rok 1989, po którym, wraz ze zmianą ustrojową, zniknęła cenzura. Rozdział pierwszy to próba odpowiedzi na pytanie, czym jest tabu, jak kształtowało się na przestrzeni wieków i jak postrzegali je badacze. Drugi rozdział traktuje o tym, jakie zagadnienia Polacy określają mianem tabu oraz jak można reagować na kwestie społecznie uznane za zakazane. Główne założenie kolejnego fragmentu to przywołanie i przeanalizowanie w przekroju historycznym procesu tabuizacji w polskiej i obcojęzycznej literaturze. Polska powieść dla dziewcząt po 1989 roku narusza tabu, poruszając tematykę nieodpowiednią dla młodej czytelniczki. Traktuje o kwestii biologicznego dorastania nastolatek oraz zmian zachodzących w ciele młodej kobiety podczas ciąży. Utwory te nie stronią od takich problemów, jak dramat rodziny wynikający z przemocy fizycznej czy uzależnienia od narkotyków. Lecz najbardziej kontrowersyjne zagadnienie to erotyka. Pisarze ukazują rodziców rozmawiających z dziećmi o seksie. Nastoletnie bohaterki decydują się na współżycie. Konsekwencją ich wyborów często stają się niechciana ciąża i samotne macierzyństwo. Najważniejsze jest to, iż autorzy mają odwagę przełamywać tabu, odzwierciedlając trudną rzeczywistość prawdziwych młodych kobiet.

The purpose of this Dsc. thesis is to analyze and discuss the phenomenon of taboo in contemporary Polish stories for girls. As a caesura for the present day, year 1989 was adopted, because after that, together with the change of political system, censorship disappeared. The intention of the first chapter is to answer the question what taboo is, how it was shaped over the centuries and how the scientists saw it. Second chapter treats of the attitude of Polish people to the problem of taboo – what questions they define with that name and how to react to social issues acknowledged to be prohibited. The main assumption of next part is the recall and analyze of the historical section of the taboo carried out in Polish and foreign literature. Polish novel for girls after 1989 violates taboo by addressing the subject improperly for young readers, like the issue of teenager growing up and biological changes occurring in the body of a young woman during pregnancy. These books take up also problems of physical violence or addictions in family. The most controversial issue is erotica. Teenage heroines make decisions on sexual intercourse. The consequences of their choices often become unwanted pregnancy and single motherhood. Most important is that the authors have the courage to break taboos, reflecting the difficult reality of real young women.
Taboo in contemporary Polish novel for girls
Wydział Filologii Polskiej i Klasycznej
Keywords: tabu; taboo; zakaz; ban; obyczajowość; customs; nastolatka; teenager; erotyka; erotica