Polityka Czarnogóry wobec Romów. Wymiar wewnętrzny i międzynarodowy - Łakota-Micker, Małgorzata; Szyszlak, Elżbieta (Wydawnictwo Naukowe WNPiD UAM w Poznaniu, 2025)
Sytuacja mniejszości romskiej w Czarnogórze stanowi przedmiot zainteresowania władz tego państwa, organizacji międzynarodowych oraz licznych organizacji pozarządowych. Wynika to zarówno z problemów, z jakimi borykają się Romowie, jak i ze skomplikowanego statusu, jaki mają w Czarnogórze, gdyż jedynie pewien procent z nich posiada obywatelstwo tego państwa. Władze podejmują szereg działań mających na celu poprawę pozycji społecznej Romów, przy czym w dużym stopniu są one motywowane procesem akcesji Czarnogóry do organizacji międzynarodowych, na czele z Unią Europejską. Są to działania wielowymiarowe, przynoszące rezultaty w wielu obszarach. Celem niniejszego artykułu jest ukazanie różnych wymiarów polityki władz Czarnogóry wobec Romów, w kontekście wewnętrznym i międzynarodowym. Główna hipoteza opiera się na założeniu, że w przypadku Czarnogóry polityka wobec Romów jest skorelowana ze staraniami akcesyjnymi do UE. W rezultacie jest to przypadek, kiedy polityka zagraniczna w dużym stopniu wyznacza kierunki rozwoju polityki etnicznej. Sformułowana hipoteza i cel wyznaczają zasięg czasowy i terytorialny opracowania. Zostają postawione następujące pytania badawcze: Jakie regulacje instytucjonalne i prawne wpływają na sytuację Romów w Czarnogórze? Jakie działania podejmują władze w Podgoricy, aby rozwiązać główne problemy Romów zamieszkujących Czarnogórę? Jakie działania Unii wpłynęły na politykę niepodległej Czarnogóry wobec ludności romskiej? W jakich inicjatywach międzynarodowych służących poprawie sytuacji Romów uczestniczy Czarnogóra? The situation of the Roma minority in Montenegro is of interest to the country’s authorities, international organizations and numerous NGOs. This is due to both the problems faced by the Roma and the complicated status they have in Montenegro, since only a certain percentage of them hold citizenship of the country. The authorities are taking several measures to improve the social position of the Roma, with much of this motivated by the process of Montenegro’s accession to international organizations, led by the European Union. These are multidimensional activities, with effects in many areas. The purpose of this article is to show the different dimensions of the policy of the Montenegrin authorities towards the Roma, in the internal and international context. The main hypothesis assumes that, in the case of Montenegro, policy towards Roma is correlated with EU accession efforts. As a result, this is a case where foreign policy largely determines the direction of ethnic policy development. The formulated hypothesis and objective determine the temporal and territorial scope of the study. The following research questions are posed: what institutional and legal regulations affect the situation of Roma in Montenegro? What actions are taken by the authorities in Podgorica to solve the main problems of Roma living in Montenegro? What Union actions have influenced the policy of Montenegro towards the Roma population? In what international initiatives to improve the situation of the Roma does Montenegro participate?
Montenegro’s Policy Towards the Roma. Internal and International Dimensions
Keywords: Czarnogóra; Romowie; polityka etniczna; integracja; Unia Europejska; Montenegro; Roma people; ethnic policy; integration; European Union