Interpretacja myśli Pseudo-Dionizego w wybranych dziełach Grzegorza Palamasa - Świtkiewicz-Blandzi, Agnieszka (My University, 2014)
Grzegorz Palamas jest myślicielem, dzięki któremu modlitewna praktyka mnichów hezychastów oraz doktrynalny zrąb teologii Kościoła wschodniego znalazły swój najpełniejszy. Dysertacji odpowiada na zasadnicze pytanie o sposób rozumienia i asymilacji przez Palamasa tradycji Pseudo-Dionizego, w Triadach oraz innych traktatach. Rozdział pierwszy pracy omawia stanu badań nad doktryną Grzegorza Palamasa, ze szczególnym uwzględnieniem problematyki dionizjańskiej oraz jej zależności od tradycji patrystycznej. Drugi rozdział przedstawia Pseudo-Dionizego jako postać historyczną oraz spektrum zagadnień związanych z neoplatonizmem w jego myśli, wpływ jaki wywarł na Kościół wschodni w okresie poprzedzającym działalność Palamasa, oraz omawia wybrane traktaty Maksyma Wyznawcy, poprzez które, dokonała się percepcja myśli dionizjańskiej w prawosławiu. Rozdział trzeci ukazuje postać Grzegorza Palamasa i środowisko intelektualne w jakim działał. Kolejne części pracy stanowią źródłowe zestawienia konkretnych wątków szczegółowych w dziełach obydwu myśliciel, jakim są możliwości i warunki prawdziwego poznania Boga, metafizyka światła doktora hezychazmu, hierarchiczna i symboliczna struktura świata Pseudo-Dionizego. Rozdziały dziewiąty i dziesiąty analizują ugruntowanie doktryny Palamasa i Areopagity w chrystologii i antropologii, by zakończyć dysertację rozważaniami nad koncepcją jednoczącej wizji w dziełach obydwu myślicieli. Pracę zamyka podsumowanie rezultatów badawczych przedstawiając wnioski z rozważanych zagadnień wraz z odpowiedzią na pytanie o miejsce myśli dionizjańskiej w dziełach Palamasa.

Gregory Palamas is a thinker, thanks to whom the hesychastic life of the Athonite monks and their practice of prayer, as well the doctrinal framework of the Eastern Church theology has found its fullest expression. In the submitted dissertation I have tried to answer the fundamental question how the Pseudo-Dionysius’s tradition has been understood and assimilated by Palamas in his Triads and other important treaties. The first chapter of my dissertation presents the current state of research on the doctrine of Gregory Palamas with special focus on Areopagita`s ideas and its dependence on the patristic tradition. Chapter second is devoted to the issue of Pseudo-Dionysius as a historical person, in this part I present as well researches on his Neo-Platonism and his possible influence on Eastern theology and philosophy through the perception the Maximus the Confessor thought. Therefore the third chapter considers Gregory Palamas and the controversy surrounding his doctrine against church-state relations in the fourteenth-century Byzantium. Subsequent chapters of the research compare and discuss the detailed topics in the works of both thinkers which is the possibilities and conditions of the true knowledge of God, Gregory Palmas’s metaphysics of light and its application to the hierarchical and symbolic structure of Dionysius world. In chapters nine and ten, I look at consolidating the doctrine of Palamas and the Areopagite in christology and anthropology, in order to complete my work with the presentation of the concept of a unifying vision in the texts of both thinkers. The dissertation ends with the summary containing research conclusions with the attempt to answer the question of the place of Dionysius thought and tradition in Palmas’s works.
Interpretation thoughts of Pseudo-Dionysius in selected works of Gregory Palamas
Wydział Nauk Społecznych
Keywords: Pseudo-Dionizy; Pseudo-Dionysius; Grzegorz Palamas; Gregory Palamas; Bizancjum; Byzantium; teologia apofatyczna; apophatic theology; hezychazm; Hesychasm