Odnalezienie Jezusa w świątyni (Łk 2,41-52) w interpretacji Orygenesa - Muzolf, Rafał (My University, 2023)
Niniejsza dysertacja przedstawia dokonaną przez Orygenesa egzegezę biblijnego fragmentu o odnalezieniu Jezusa w świątyni jerozolimskiej (Łk 2,41-52). W pierwszej części naszej pracy odnajdziemy historię i rozwój metody alegorycznej interpretacji tekstów od filozofii greckiej, aż po aleksandryjskich Żydów. Ta dosyć pobieżna analiza pozwala wniknąć i lepiej zrozumieć środowisko Aleksandrii, z którego wyrasta Orygenes, a które stało się centrum alegorycznej interpretacji Biblii wśród chrześcijan II wieku. Orygenes jest pierwszym autorem, który koncentruje się także na psychologicznych odczuciach Maryi i Józefa. Zauważa, że rodzice poszukują Syna „z troską" (sollicite), ,,z bólem" (dolentes), a ostatecznie nie odnajdują Go „od razu" (non statim). Nie bez znaczenia pozostają również miejsca, w których rodzice nie odnaleźli Jezusa. Przypatrując się im, nasz autor stawia pytanie, dlaczego nie mogli tam odnaleźć Syna Bożego. Drugie spojrzenie Orygenesa na ten fragment ewangelii koncentruje się na odnalezieniu naszego Pana. Owe trzy dni rozłąki rodziców z Synem odczytuje on jako zapowiedź Paschy Jezusa, zwieńczonej Zmartwychwstaniem. W tej interpretacji odwołuje się do symbolu góry, na której znajduje się jerozolimska świątynia. Także świątynia stanowi tu istotny element, w którym nasz autor dostrzega alegoryczny obraz Kościoła. Drogę zaś wiodącą na świątynne wzgórze analizuje jako drogę postępu duchowego, w której najlepszymi przewodnikami są Maryja i Józef. Istotę przesłania fragmentu Łk 2,41-52 stanowi dla Orygenesa chrystologia, która jest podstawą dla polemiki Orygenesa prowadzoną z heretykami.

This dissertation presents Origen's exegesis of the biblical passage about finding Jesus in the tempie in Jerusalem (Luke 2:41-52). The first part of our work presents the history and development of the method of allegorical interpretation of texts from Greek philosophy to Alexandrian Jews. This rather cursory analysis allows us to penetrate and better understand the environment of Alexandria in which Origen was brought up and which became the Christian centre of the allegorical interpretation of the Bibie in the second century AD. Origen is the first author to focus on the feelings and emotions of Mary and Joseph. He observes that the parents were seeking their Son "anxiously" (sollicite) and "in sorrow" (dolentes), and finally, they found him "not immediately" (non statim). Of importance are also the places where the parents did not find Jesus. Reflecting on them, our author asks why they could not find the Son of God there. Origen's second consideration of this gospel passage focuses on the finding of Jesus. He interprets these three days of separation between the parents and the Son as a prediction of Jesus' Passover, crowned with his Resurrection. In this interpretation, he refers to the symbol of the mountain on which the Jerusalem tempie was located. The tempie is also an important element in which our author perceives the allegorical image of the Church. He analyses the road leading to the tempie hill as a path of spiritual progress, on which Mary and Joseph are the best guides. For Origen, the essence of the message of Luke 2:41-52 is Christology, which is the basis for his polemics with the heretics.
The finding of Jesus in the temple (Luke 2:41-50) as interpreted by Origen
Wydział Teologiczny
Keywords: Orygenes; Origen; odnalezienie Jezusa; finding of Jesus; świątynia; Temple; Łk 2,41- 50; Luke 2:41- 50; alegoria; allegory