Struktura statystyczna polskiego systemu graficznego. Analiza historyczno-porównawcza - Osiewicz, Marek; Skibski, Krzysztof (Wydawnictwo „Poznańskie Studia Polonistyczne” i Wydawnictwo Poznańskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, 2012)
Celem artykułu jest statystyczno-porównawcza analiza czterech systemów pisownianych reprezentujących różne etapy rozwoju polskiego systemu graficznego: pisownię późnośredniowiecznego tekstu rękopiśmiennego, grafię typową dla druków I połowy XVI wieku, standardową pisownię współczesną z II połowy XX wieku i innowacyjną grafię mediów elektronicznych. Charakterystyka parametrów statystycznych objęła dyspersję i entropie I i II rzędu liter oraz dwuelementowych połączeń liter (diad). Analiza wykazała, że: 1) pod względem stopnia dyferencjacji rozkładu znaków dzieje polskiego systemu graficznego do momentu wykrystalizowania się współczesnego systemu standardowego wykazują tendencję porządkującą polegającą na redukowaniu znaków i dwuelementowych połączeń znakowych o frekwencji równej 1; 2) innowacyjne rozwiązania stosowane w grafii mediów elektronicznych nie naruszają statystycznej proporcji między literami i ich diadami właściwymi dla współczesnej grafii standardowej; 3) pod względem teorioinformacyjnym przekształcenia systemu graficznego (w analizowanym zakresie chronologicznym) nie polegają ani na postępie (ewolucji), ani na degradacji.
The statistical structure of the Polish graphic system. A diachronic and comparative analysis
Keywords: historia języka polskiego; teoria informacji; językoznawstwo kwantytatywne; analiza porównawcza; polszczyzna współczesna; grafia