Kształtowanie relacji państwo-diaspora: przykład czarnogórski - Domachowska, Agata (Wydanictwo Naukowe WNPiD UAM w Poznaniu, 2019)
Celem artykułu jest dokonanie analizy relacji państwo-diaspora na przykładzie Czarnogóry. W literaturze przedmiotu zauważalny jest brak dogłębnych badań tego zjawiska. Czarnogóra stanowi interesujący przypadek ze względu fakt, że liczba osób żyjących w diasporach jest porównywalna do liczby mieszkańców tego państwa. Artykuł składa się z czterech części. Pierwsza z nich stanowi przedstawienie rozważań teoretycznych na temat diaspor, ale także relacji państwo-diaspora. W ko¬lejnej została pokrótce scharakteryzowana czarnogórska diaspora - jej historia, liczebność oraz kierunki emigracji. Trzecia część stanowi analizę kształtowanych przez Czarnogórę relacji z diasporą. Szczególną uwagę zwrócono na proces instytucjonalizacji owych stosunków. Artykuł kończy podsumowanie.

The aim of the article is to analyze state-diaspora relations, using Montenegro as an example. The literature on the topic shows a visible lack of thorough studies of this phenomenon. Montenegro is an interesting case, since the number of people living in diasporas is comparable to the total population of the state. The article is divided into four parts. Part one presents theoretical consideration of the diaspora, as well as the state-diaspora relations. Part two features a brief characterization of the diasporas in Montenegro, its history and migration directions. Part three is an analysis of relations between Montenegro and the diaspora. Particular attention is given to the process of institutionalization of these relations. The article ends with conclusions.
The formation of state-diaspora relations: the example of Montenegro
Keywords: studia nad diasporą; Czarnogóra; czarnogórska diaspora; relacje diaspora-państwo; Bałkany; studies of diasporas; Montenegro; the Montenegrin diaspora; diaspora- state relations; the Balkans