Repozytorium AMUR :: Strona główna

Zbiory i kolekcje Pomoc Dodaj do Repozytorium

Najnowsze publikacje

Access status: Open Access ,
Postrzeganie sztucznych agentów: wielometodowe badanie kształtu i zmiennych doliny niesamowitości
(2026) Ratajczyk, Dawid; Łupkowski, Paweł. Promotor; Jukiewicz, Marcin. Promotor pomocniczy
Hipoteza doliny niesamowitości (Uncanny Valley Hypothesis, UVH) zakłada, że sztuczni agenci niemal, lecz nie w pełni podobni do ludzi mogą wywoływać niepokój i dyskomfort. Mimo licznych badań przyczyny, kształt oraz moderatory tego efektu pozostają dyskutowane. Celem rozprawy było pogłębienie rozumienia doliny niesamowitości przez: (1) określenie kształtu zależności i kluczowych zmiennych efektu; (2) identyfikację poznawczych i społecznych moderatorów reakcji emocjonalnych wobec sztucznych agentów; oraz (3) zbadanie interakcji między wyglądem agenta a przypisywanym mu typem umysłu. Rozprawa obejmuje trzy badania empiryczne: analizę językową ponad 220 000 komentarzy z YouTube, eksperymenty w immersyjnej rzeczywistości wirtualnej oraz pomiary psychofizjologiczne. Wyniki wskazują, że ogólne podobieństwo do człowieka wiąże się ze spadkiem pozytywnego sentymentu, natomiast wybrane aspekty wyglądu, zwłaszcza cechy twarzy, wykazują nieliniowy związek z niepokojem. Przekonania esencjalistyczne o wyjątkowości natury ludzkiej moderują reakcje wobec postaci z doliny niesamowitości. Wygląd postaci silniej wpływa na niepokój, a spójność między wyglądem i przypisywanym umysłem kształtuje realizm zachowania oraz lubialność. Wyniki pokazują, że dolina niesamowitości wynika ze współdziałania procesów percepcyjnych, poznawczych i społecznych. The Uncanny Valley Hypothesis (UVH) proposes that artificial agents that are almost, but not fully, humanlike may elicit eeriness and discomfort. Despite extensive research, the causes, shape, and moderators of this effect remain debated. This dissertation aimed to advance understanding of the uncanny valley by: (1) clarifying its shape and variables; (2) identifying cognitive and social moderators of reactions toward artificial agents; and (3) examining the interaction between agents’ appearance and attributed mind type. It includes three empirical studies: linguistic analysis of over 220,000 YouTube comments, immersive virtual reality experiments, and psychophysiological measurements. The results show that general humanlikeness is associated with decreasing positive sentiment, whereas specific visual features, especially facial features, show non-linear relationships with eeriness. Essentialist beliefs about human uniqueness moderated eerie responses to uncanny agents. Appearance primarily shaped eeriness, while congruence between appearance and attributed mind influenced perceived behavioral realism and likability. Overall, the findings indicate that the uncanny valley emerges from an interaction of perceptual, cognitive, and social processes. The dissertation offers a multidimensional account of human–agent interaction and refines theoretical models of the uncanny valley.
Access status: Brak dostępu ,
Pionierki w arabskim systemie edukacji: płeć kulturowa i przemiany społeczne w społeczeństwie arabskim w Izraelu
(2026) Abu Oksa, Diala; Rosalska, Małgorzata. Promotor
Rozprawa dotyczy przywództwa kobiet w arabskim systemie edukacji w Izraelu oraz jego znaczenia dla przemian społecznych i kulturowych w społeczności arabskiej. Analizie poddano doświadczenia arabskich kobiet pełniących funkcje kierownicze w szkołach, szczególnie dyrektorek, których aktywność zawodowa stanowi przykład przekraczania tradycyjnych ról płciowych w społeczeństwie o cechach patriarchalnych. Praca ukazuje, że rosnący poziom wykształcenia kobiet, ich większa obecność na rynku pracy i udział w życiu publicznym są zarówno przejawem, jak i czynnikiem zmiany społecznej. Badanie ma charakter interdyscyplinarny i łączy perspektywę pedagogiczną, socjologiczną oraz genderową. Zastosowano metody mieszane: wywiady pogłębione z piętnastoma arabskimi dyrektorkami szkół oraz badanie ankietowe przeprowadzone wśród rodziców uczniów. Pozwoliło to uchwycić zarówno indywidualne doświadczenia liderek edukacyjnych, jak i społeczne postrzeganie kobiecego przywództwa. Wyniki wskazują, że kobiety pełniące funkcje kierownicze w edukacji odgrywają istotną rolę jako aktorki zmiany społecznej. Poprzez swoje działania zawodowe wzmacniają sprawczość kobiet, promują równość płci oraz przyczyniają się do stopniowej transformacji dominujących wzorców kulturowych. This dissertation examines women’s leadership in the Arab education system in Israel and its significance for social and cultural transformations within Arab society. The analysis focuses on the experiences of Arab women holding managerial positions in schools, particularly female principals, whose professional activity exemplifies the crossing of traditional gender roles in a society marked by patriarchal structures. The study demonstrates that women’s increasing educational attainment, their growing presence in the labor market, and their participation in public life are both manifestations and drivers of social change. The research is interdisciplinary in nature, combining pedagogical, sociological, and gender perspectives. A mixed-methods approach was applied, including in-depth interviews with fifteen Arab female school principals and a questionnaire survey conducted among students’ parents. This made it possible to capture both the individual experiences of educational women leaders and the social perception of female leadership. The findings indicate that women in educational leadership positions play an important role as agents of social change. Through their professional activities, they strengthen women’s agency, promote gender equality, and contribute to the gradual transformation of dominant cultural patterns.
Access status: Open Access ,
European evidence for the representation of the woolly rhinoceros in art
(2026) Pawłowska, Kamilla; Pogoda, Zofia; Lao, Diego Jaime Alvarez; Codrea, Vlad; Kolfschoten, Thijs van; Dedła, Kajetan; Croitor, Roman
In this work, we focus on art featuring woolly rhinoceroses from the Eurasian continent. We will provide an overview of cave paintings, engravings, and other evidence of art in terms of (i) geographic scope, (ii) chronology, (iii) representation, (iv) associated fauna, (v) material and technique used, and (vi) creator. Since rhinoceros and birds presently constitute a shared landscape, we examined the links between fossil rhinos and birds and other animals in the evidence of Paleolithic art. We found that rhinoceroses make a minor contribution (2.6 %) to Paleolithic art. Evidence comes from France, Belgium, Czech Republic, Germany, Slovakia, Spain, Romania, and Russia and is attributed to the Aurignacian, Gravettian, Solutrean, and Magdalenian cultures. The animal is usually shown alone or co-occurring with woolly mammoths and other fauna. The depictions are not juxtaposed with birds, contrary to the present state of affairs. This is due to the presence of fur on the rhinoceros and the climatic demands of birds. The rhinoceroses are shown superficially as an outline and in detail with a hump, with a black stripe, bleeding, or fighting one. These paintings woolly rhinoceroses can be linked to modern humans who used charcoal, ochre and manganese oxides to represent them in the artworks. Engravings of woolly rhinoceroses also occur on mobile objects such as reindeer antlers and rock slabs.
Access status: Open Access ,
Melissos of Samos – Doxography and Fragments
(Wydział Filozoficzny UAM, 2020) Wesoły, Marian A.
There are several recent and noteworthy studies on the testimonies and fragments of Melissos of Samos: Laks-Most (2016), Brémond (2017). Furthermore, one can learn a great deal about Melissos from the lectures and discussions undertaken in the framework of “Eleatica 2012” (Mansfeld A. et al. 2016). When taken together, these studies enable us to fully appreciate Melissos’ original work in terms of its sources, its audacious arguments and its later criticisms. Melissos is here presented as a spokesman of the Eleatic school in an order that aims to do justice to the ancient testimonies that relate and refute his arguments as well as to the verbatim fragments (these are given here in the original). For the sake of clarity, however, various secondary testimonies have been omitted.
Access status: Open Access ,
Między presją krajową a zewnętrzną. Perspektywy dla polityki zagranicznej Niemiec
(Instytut Zachodni im. Zygmunta Wojciechowskiego, 2026-05-27) Kiwerska, Jadwiga; Malinowski, Krzysztof; Morozowski, Tomasz; Savinok, Viktor; Szymanowski, Rafał; Tepper, Patrycja
Ekspertyza analizuje perspektywy polityki zagranicznej Niemiec po pierwszym roku rządów koalicji CDU/CSU–SPD pod kierownictwem Friedricha Merza. Autorzy wskazują, że Berlin funkcjonuje pod jednoczesną presją problemów wewnętrznych: stagnacji gospodarczej, sporów koalicyjnych i rosnącego poparcia dla AfD, oraz czynników zewnętrznych, takich jak wojna rosyjsko-ukraińska, niepewność co do zaangażowania USA w bezpieczeństwo Europy, nasilająca się rywalizacja gospodarcza z Chinami i protekcjonizm handlowy. Opracowanie omawia możliwe kierunki niemieckiej polityki w obszarach bezpieczeństwa europejskiego, relacji transatlantyckich, polityki wobec Rosji i Ukrainy, polityki gospodarczej UE oraz stosunków z Chinami. Wskazuje, że Niemcy będą dążyć do wzmacniania europejskich zdolności obronnych przy jednoczesnym utrzymaniu więzi transatlantyckich, kontynuować wsparcie dla Ukrainy oraz rozwijać instrumenty ochrony rynku i bezpieczeństwa ekonomicznego. W polityce wobec Chin Berlin będzie stopniowo wzmacniał działania na rzecz ograniczania ryzyk gospodarczych (de-risking), unikając jednak gwałtownej konfrontacji i zachowując preferencję dla dialogu. Autorzy oceniają również konsekwencje tych procesów dla Polski, wskazując zarówno możliwości zacieśnienia współpracy z Niemcami w obszarze bezpieczeństwa, wsparcia Ukrainy i polityki przemysłowej UE, jak i potencjalne pola sporów dotyczące polityki handlowej oraz reform instytucjonalnych Unii Europejskiej.