Recent Submissions
Item type:Item, Access status: Open Access , Wpływ pozytywnych emocji na regenerację układu sercowo-naczyniowego w e-sporcie(2026) Chwiłkowska, Patrycja; Kaczmarek, Łukasz D. PromotorWystępowanie podwyższonego pobudzenia fizjologicznego łączy się ze zwiększonym ryzykiem chorób związanych ze stresem. Zdolność do skutecznego obniżenia fizjologicznej reakcji stresowej jest więc kluczowa dla utrzymania zdrowia długofalowo. Środowiska o charakterze rywalizacyjnym - takie jak tradycyjny sport i e-sport - regularnie narażają jednostki na sytuacje wysokiego napięcia, co wskazuje na potrzebę opracowania skutecznych strategii regulacji. Zgodnie z hipotezą wycofywania zmian (ang. undoing hypothesis), wzbudzenie pozytywnych emocji może ułatwiać fizjologiczną regenerację po stresie. Choć koncepcja ta wydaje się uzasadniona teoretycznie, wyniki badań empirycznych dotyczących skuteczności efektu wycofywania zmian pozostają niejednoznaczne. Celem niniejszego badania było sprawdzenie, czy pozytywne emocje wpływają na regenerację układu sercowo-naczyniowego po silnie angażującym występie e-sportowym. Uczestnicy rozegrali 10-minutowy mecz w grze Counter-Strike 2 (CS2), po czym obejrzeli pozytywny lub neutralny klip filmowy. Pomiary fizjologiczne - w tym tętno (HR), okres przedwyrzutowy (PEP), pojemność minutowa serca (CO) oraz zmienność rytmu serca (HRV) - były rejestrowane w sposób ciągły przez cały czas trwania badania. Przetestowano hipotezę, że pozytywne emocje sprzyjają szybszej i głębszej regeneracji układu sercowo-naczyniowego (tj. szybszemu powrotowi do poziomu bazowego oraz większemu spadkowi aktywacji fizjologicznej). Wyniki nie wykazały jednak istotnego wpływu pozytywnych emocji na szybkość regeneracji. Gracze w obu warunkach potrzebowali podobnej ilości czasu na powrót do stanu bazowego, t(125.22)= -0.84; d Cohena = -0.14 [-0.44; 0.19]. Analiza multiwersum (ang. multiverse analysis), która uwzględniła alternatywne miary czasu powrotu do stanu bazowego oraz głębokość regeneracji, dodatkowo potwierdziła te wyniki. Łącznie sugerują one, że efekt wycofywania zmian może nie występować w sposób konsekwentny w kontekście e-sportu. Konieczne są dalsze badania w celu lepszego zrozumienia mechanizmów fizjologicznych leżących u podstaw regeneracji oraz jej roli w warunkach rywalizacji e-sportowej. Exposure to heightened physiological arousal has been associated with an increased risk of stress-related illnesses. As such, the ability to effectively downregulate the physiological stress response is critical for maintaining long-term health. Competitive environments - such as traditional sports and esports - regularly expose individuals to high-pressure situations, highlighting the need for effective recovery strategies. According to the undoing hypothesis, the induction of positive emotions may accelerate physiological recovery following stress. While this idea is theoretically appealing, empirical findings on the efficacy of the undoing effect remain mixed. The present study investigated whether positive emotions optimize cardiovascular recovery following a highly engaging esports performance. Participants played a 10-minute match of Counter-Strike 2 (CS2), after which they watched amusing or neutral film clips. Physiological measures - including heart rate (HR), pre-ejection period (PEP), cardiac output (CO), and heart rate variability (HRV) - were recorded continuously throughout the session. It was hypothesized that positive emotions would optimize cardiovascular recovery in both speed (i.e., faster return to baseline) and depth (i.e., greater reduction in cardiovascular activation). However, results indicated no significant effect of positive emotions on recovery in terms of speed. Gamers in both conditions required a similar amount of time to return to baseline, t(125.22)= -0.84; Cohen’s d = -0.14 [-0.44; 0.19]. A multiverse analysis, which explored other time-to-baseline metrics and considered recovery in terms of depth, further supported these findings. Taken together, the results suggest that the undoing effect may not consistently manifest in the esports context. Further research is needed to clarify the physiological mechanisms underlying recovery and to advance our understanding of its role in competitive esports context.Item type:Item, Access status: Restricted , Mechanizmy formowania mikrostruktur o grubości jednej cząstki oraz właściwości fizyczne wytworzonych struktur(2026) Harkavyi, Yaroslav; Rozynek, Zbigniew. Promotor; Giżyński, Konrad. Promotor pomocniczyOpracowano niskokosztową metodę wytwarzania jednowymiarowych mikrostruktur o grubości pojedynczej cząstki i ich konwersji w trwałe, wysoko-przewodzące mikrościeżki. Pokazano, że pole elektryczne, wspomagane siłami kapilarnymi, wyciąga przewodzące mikrocząstki z cieczy, tworząc wolnostojące łańcuchy; wyjaśniono role mostka cząstka–menisk (ekstrakcja) i cząstka–cząstka (stabilizacja). Wprowadzono skalowalny wariant z meniskiem na końcówce przewodu pełniącego funkcję elektrody, umożliwiający precyzyjne sterowanie długością i pozycją łańcuchów. Modelowanie elektrostatyczne MES ilościowo opisało przyciąganie pierwszej cząstki do podłoża oraz wpływ materiału, grubości i geometrii podłoża oraz wilgotności. Połączono eksperymenty z MES, najpierw kalibrując parametry na pojedynczych mikrokulkach lutowia, a następnie na łańcuchach, mapując zależność siła–przemieszczenie, wzrost kontaktu i płynięcie plastyczne. Zbadano dwie ścieżki post-obróbki: mechaniczne ściskanie, które beznarzędziowo tworzy ciągłe mikrościeżki o niskiej rezystancji, oraz zgrzewanie Joule’a przy stałej mocy, dające szybki, lokalny wzrost szyjek. Pomiary in-situ i sprzężone symulacje elektro-termiczne potwierdziły związek między spadkiem rezystancji a wytrzymałością oraz efekt samolimitacji. Wyniki umożliwiają szybkie, precyzyjne i zrównoważone wytwarzanie rekonfigurowalnych połączeń dla druku i elastycznej elektroniki, miękkich urządzeń i mezometamateriałów. A low-cost route is presented to assemble one-dimensional, single-particle-thick microstructures and convert them into durable, highly conductive micro-tracks. Electric fields, aided by capillarity, extract conductive microparticles from a liquid to form freestanding chains; we clarify the roles of particle–meniscus (extraction) and particle–particle (stabilization) bridges. A scalable variant uses a dispersion meniscus at a conduit/electrode tip, enabling precise control of chain length and placement. Finite-element electrostatic models quantify attraction to the substrate and the influence of substrate material, thickness, geometry, and ambient humidity. Experiments combined with FEA first calibrate compressive deformation on single solder microspheres, then on chains, mapping force–displacement, contact growth, and plastic flow. Two post-processing routes are demonstrated: tool-less mechanical compression to form continuous, low-resistance tracks, and Joule joining under constant power that rapidly fuses contacts. In-situ resistance and coupled electro-thermal simulations reveal a link between resistance drop and strength and self-limiting behavior. The approach enables rapid, precise, and sustainable fabrication of reconfigurable interconnects for printed/flexible electronics, soft devices, and mesoscale metamaterials.Item type:Item, Access status: Restricted , Nastolatka w polu literackim XXI wieku. Od powieści dla dziewcząt do literatury YA(2026) Kocznur, Agnieszka; Bednarek, Magdalena. PromotorDysertacja obejmuje ramy czasowe od 1989 do 2024 roku, co pozwala uchwycić ewolucję i rozpad powieści dla dziewcząt na tle przemian politycznych, społecznych i kulturowych w Polsce. Praca łączy perspektywę teoretyczną, literaturoznawczą i empiryczną, opiera się na metodologii Pierre’a Bourdieu i krytyce feministycznej. W części pierwszej omówione zostają ramy teoretyczne i metodologiczne, gdzie literatura dla dziewcząt zostaje przedstawiona jako praktyka kulturowa wpisana w relacje władzy i kapitału. Część druga skupia się na analizie wybranych powieści dla dziewcząt i literatury YA, ukazując je jako nośniki estetyk, konwencji i wartości – od narracji inicjacyjnych, przez romanse, po literaturę wattpadową i queerową. Trzecia część ma charakter empiryczny: opisuje obieg książek, rolę imprintów, BookToka i fandomów, a także praktyki czytelnicze, wzbogacając analizę o wywiady z twórczyniami i przedstawicielami branży wydawniczej. Dysertacja ukazuje powieść dla dziewcząt jako zjawisko na styku literatury, rynku i praktyk społecznych, w którym szczególnie istotne pozostają relacje władzy i pytanie o znaczenie słowa „dla”. Analiza pozwala zarysować miejsce gatunku i jego przemian we współczesnym polu literackim, wskazując zarówno na jego historyczne ograniczenia, jak i na nowe formy obecności w kulturze popularnej XXI wieku, ze szczególnym naciskiem na literaturę young adult, która dominuje w drugiej części pracy. The dissertation covers the period from 1989 to 2024, enabling an examination of the evolution and decline of girls’ novel against the backdrop of political, social and cultural changes in Poland. The study combines theoretical, literary and empirical perspectives, drawing on the methodology of Pierre Bourdieu and feminist criticism. The first part discusses the theoretical and methodological framework, presenting girls’ novels as a cultural practice embedded within relations of power and capital. The second part focuses on an analysis of selected girls’ novels and YA literature, presenting them as vehicles for aesthetics, conventions and values – from coming-of-age narratives, through romances, to Wattpad and queer literature. The third part is empirical in nature: it describes the circulation of books, the role of imprints, BookTok and fandoms, as well as reading practices, enriching the analysis with interviews with authors and representatives of the publishing industry. The dissertation presents the girls’ novel as a phenomenon at the intersection of literature, the market and social practices, in which power relations and the question of the meaning of the word ‘for’ remain particularly significant. The analysis outlines the genre’s place and its transformations within the contemporary literary field, highlighting both its historical limitations and new forms of presence in 21st-century popular culture, with a particular focus on young adult literature, which dominates the second part of the work.Item type:Item, Access status: Restricted , Charakterystyka i proweniencja surowców węglanowych ze stanowiska archeologicznego Nea Pafos (Cypr)(2023) Dzwoniarek-Konieczna, Michalina; Skoczylas, Janusz. PromotorNea Pafos znajduje się na południowo-zachodnim wybrzeżu Cypru. Miasto spełniało bardzo ważne funkcje strategiczne i administracyjne oraz było swego rodzaju bramą do kontaktów Lewantu ze światem zachodniej części Morza Śródziemnego. Mimo wysokiej pozycji ekonomicznej niewiele wiemy o jego miejscu w starożytnym systemie dystrybucji surowców kamiennych. Przedmiotem badań były artefakty wykonane z surowca węglanowego, pochodzące z okresu hellenistycznego i rzymskiego (IV w. p.n.e. – V w. n.e.) oraz pochodzące z mieszkalnej części Nea Pafos – Maloutena. Głównym celem tej pracy jest identyfikacja surowców węglanowych, z których wykonano artefakty, określenie ich różnorodności w obrębie Nea Pafos oraz określenie ich pochodzenia. Podstawową metodą była analiza petrograficzna (zarówno makroskopowa na stanowisku, jak i w płytkach cienkich). Jako uzupełnienie wykorzystano obserwacje katodoluminescencyjne (CL), mikroanalizę skaningowym mikroskopem elektronowym ze spektroskopią rentgenowską z dyspersją energii (SEM-EDS), spektroskopię elektronowego rezonansu paramagnetycznego (EPR), rentgenowską spektroskopię fluorescencyjną (pXRF), a także oznaczenia stosunków izotopowych węgla 13C/12C i tlenu 18O/16O. Kamień w Nea Pafos był używany jako materiał budowlany, dekoracyjny i materiał do wyrobu przedmiotów użytkowych. Badania pozwoliły na zróżnicowanie 6 głównych grup wapieni (A - F) oraz 5 grup marmurów (I - V) używanych w Pafos, zarówno o pochodzeniu lokalnym, regionalnym, oraz będące importami pozacypryjskimi. Nea Paphos is located on the south-weastern coast of the Cyprus. The city fulfilled very important strategic and administrative functions and was a kind of gateway to contacts between the Levant and the world of the western Mediterranean. Despite the high economic position, we do not know much about its place in the ancient distribution system of stone raw materials. The subject of research were artefacts made of carbonate raw material, dating from the Hellenistic and Roman periods (4th century BC - 5th century AD) and coming from the residential part of Nea Paphos - Maloutena. Main aim of this work is to identify the carbonate raw materials of the artefacts were made, determine their diversity within the Nea Paphos, and determining their provenance. The basic method was petrographic analysis (both macroscopic on the site and in thin section). Complementary were used Cathodoluminescence (CL) observations, Scanning Electron Microscope microanalysis with Energy-dispersive X-ray spectroscopy (SEM-EDS), Electron Paramagnetic Resonance spectroscopy (EPR), X-ray Fluorescence spectroscopy (pXRF), as well as determinations isotopic ratios of carbon 13C/12C and oxygen 18O/16O. Stone in Nea Paphos was used both as a building and decorative material and also utilitarian objects material. The research allowed for the differentiation of 6 main groups of limestones (A - F) and 5 groups of marbles (I - V) used in Paphos, both of local and regional origin, as well as being imported from outside Cyprus.Item type:Item, Access status: Open Access , The non-ecological cataclysm of total semantic annihilation: can humanity survive without socially verifiable language?(2026) Puppel, StanisławEsej podejmuje refleksję nad możliwością wystąpienia „całkowitej semantycznej anihilacji”, rozumianej jako proces stopniowego zaniku społecznie weryfikowalnego znaczenia języka. Autor analizuje współczesne praktyki komunikacyjne oparte na manipulacji, kłamstwie i deformacji znaczeń, wskazując, że mogą one prowadzić do „zatruwania języka” (ang. „language venomization”). W konsekwencji język przestałby pełnić swoją podstawową funkcję wiarygodnego narzędzia komunikacji międzyludzkiej. Tekst ukazuje potencjalne skutki tego procesu, takie jak osłabienie związku między nazwą a obiektem, utrata symbolicznej funkcji słowa, kryzys tożsamości komunikacyjnej, wzrost nieufności społecznej oraz zanikanie empatii. Autor podkreśla, że przetrwanie ludzkiej wspólnoty zależy od utrzymania stabilnej relacji między słowem a rzeczywistością oraz od ochrony semantycznej integralności języka. The essay reflects on the possibility of a “total semantic annihilation,” understood as the gradual disappearance of socially verifiable meaning in language. The author examines contemporary communicative practices based on manipulation, lying, and semantic distortion, arguing that they may lead to a process of “language venomization”. As a result, language would cease to function as a reliable tool of human communication. The text outlines the possible consequences of this phenomenon, including the weakening of the relationship between object and name, the loss of the symbolic power of words, the erosion of communicative identity, the growth of social distrust, and the decline of empathy. The author concludes that the survival of human society depends on preserving a stable connection between language and reality, as well as safeguarding the semantic integrity of language.